Kto płaci za tradycyjny podział ról

Jakub Kotuła · Free Yourself Poland

Estetyczne nagrania z modą na tradycyjny podział ról w związku zalały media społecznościowe, kobieta piecze chleb na zakwasie i chodzi na pilates, mężczyzna finansuje całość z pracy poza domem. Zanim ocenimy ten model jako dobry albo zły, warto zapytać o coś bardziej konkretnego, kto realnie ponosi ryzyko finansowe, jeśli coś pójdzie nie tak.

Model, który działa tylko przy wzajemności

Tradycyjny podział ról, w którym jedna osoba prowadzi dom, a druga finansuje rodzinę, może działać dobrze, pod warunkiem że opiera się na realnym partnerstwie, wzajemnym szacunku i świadomości, że praca domowa też jest pracą, nie tylko dodatkiem. Problem pojawia się, kiedy ten model przestaje być wzajemną umową, a staje się jednostronnym ryzykiem finansowym dla jednej osoby bez żadnego zabezpieczenia dla drugiej.

Główny Urząd Statystyczny i Ministerstwo Sprawiedliwości podają, że w Polsce rocznie orzeka się dziesiątki tysięcy rozwodów, a większość pozwów składają kobiety. W sytuacji, gdy jedna osoba przez lata pozostawała poza rynkiem pracy, rozwód może oznaczać dla niej utratę niezależności finansowej i trudny powrót do zawodowej samodzielności, a dla drugiej osoby, tej która przez lata była jedynym źródłem dochodu, może oznaczać wieloletnie zobowiązania alimentacyjne bez wypracowanego majątku. Oboje partnerzy ponoszą w takim układzie realne ryzyko, tylko różnego rodzaju, i warto to nazwać wprost, zanim wejdzie się w taki model bez rozmowy o zabezpieczeniach.

Zobacz cały odcinek na YouTube

Ten tekst powstał na bazie odcinka na kanale Free Yourself Poland, obejrzyj go w całości.

Obejrzyj cały odcinek →

Presja finansowa i jej koszty

Badania nad tak zwanym pokoleniem sandwich, ludźmi utrzymującymi jednocześnie dzieci i starzejących się rodziców, pokazują, że u jedynych żywicieli rodziny rośnie ryzyko wypalenia zawodowego i chronicznego stresu. Kiedy do tego dochodzi poczucie, że własne potrzeby finansowe są traktowane jako mniej ważne niż potrzeby partnera, buduje się długoterminowe napięcie, które prędzej czy później wychodzi na wierzch, niezależnie od tego, kto formalnie zarabia.

Transparentność zamiast założeń

Coraz więcej par w Polsce decyduje się na intercyzę, nie dlatego że nie ufają sobie nawzajem, tylko dlatego że traktują finanse jako temat do jasnej rozmowy, a nie milczącego założenia. Zdrowy związek, niezależnie od modelu podziału obowiązków, wymaga wspólnej, otwartej rozmowy o tym, co się stanie w razie rozstania, utraty pracy czy choroby, zanim te sytuacje faktycznie się wydarzą. Unikanie tej rozmowy z obawy, że zabrzmi nieromantycznie, kosztuje później znacznie więcej niż sama rozmowa.

Żaden model podziału ról nie jest z natury zły ani dobry. Zły jest brak rozmowy o tym, co się stanie, kiedy warunki się zmienią, i milczące założenie, że jedna osoba będzie zawsze ponosić całe ryzyko sama.